Nikkei giảm mạnh do cổ phiếu bán dẫn Mỹ yếu và lo ngại Trung Đông

2026-08-19

Bán dẫn Mỹ yếu và bất ổn Trung Đông

Trong phiên giao dịch ngày 19 tại thị trường chứng khoán Tokyo, chỉ số Nikkei giảm mạnh phiên thứ hai liên tiếp, chốt phiên ở 65.326,42 yên, mất 2.134,31 yên, tương đương 3,16%, so với hôm trước. Mức giảm có lúc vượt 2.300 yên. Sau đà lao dốc của cổ phiếu bán dẫn Mỹ ngày 18, các mã liên quan đến AI và bán dẫn như SoftBank Group và Advantest bị bán mạnh, kéo chỉ số đi xuống. Ngoài bất định về triển vọng ở Trung Đông, lo ngại lạm phát kéo dài sẽ làm nguội tiêu dùng cá nhân cũng lan rộng.

Lãi suất toàn cầu tăng và dầu thô đắt đỏ

Đằng sau đà giảm mạnh liên tiếp còn có lo ngại về lãi suất toàn cầu tăng. Trên thị trường chứng khoán Mỹ ngày 18, chỉ số bán dẫn Philadelphia Semiconductor Index (SOX), gồm các cổ phiếu bán dẫn chủ chốt, đã giảm gần 5%. Tại thị trường Tokyo, các mã AI và bán dẫn như Tokyo Electron và Kioxia Holdings cũng đồng loạt lao dốc, khiến Nikkei xuyên thủng mốc 66.000 yên. Trong hai ngày 18 và 19, mức giảm đã lên gần 4.000 yên.

Không thấy dấu hiệu nào cho thấy căng thẳng giữa Mỹ và Iran hạ nhiệt. Ngày 18, Chủ tịch Quốc hội Iran Ghalibaf nói rằng 'eo biển Hormuz sẽ không được mở lại cho đến khi Mỹ thực thi các cam kết'. Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên mạng xã hội của mình rằng 'không có bất kỳ cuộc đàm phán hay đối thoại nào đang diễn ra hoặc được lên kế hoạch với Iran', khiến thỏa thuận ngừng bắn đạt được vào tháng 6 trên thực tế đổ vỡ. Giá dầu thô kỳ hạn Mỹ, từng có lúc xuống dưới 70 USD một thùng trong tháng 7, hiện vẫn neo cao quanh vùng 85 USD.

Lo ngại tiêu dùng xấu đi lan rộng

Một trong những nguyên nhân khiến lãi suất toàn cầu tăng là lo ngại tình hình tài chính của Mỹ xấu đi. Trong cuộc thăm dò công bố ngày 17 của Reuters và Ipsos, tỷ lệ ủng hộ ông Trump là 33%, mức thấp nhất kể từ khi ông bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai. Lấy cuộc tấn công quân sự vào Venezuela làm 'tiền lệ thành công', Mỹ cũng áp dụng lập trường cứng rắn với Iran, nhưng việc giao tranh kéo dài đang trở thành gánh nặng cho tỷ lệ ủng hộ.

Ông Masayuki Toshida, nhà phân tích thị trường cấp cao tại Viện Nghiên cứu Kinh tế Rakuten Securities, cho rằng quan sát về việc ông Trump sẽ tung ra các biện pháp kích thích kinh tế quy mô lớn để khôi phục tỷ lệ ủng hộ trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 đang tạo áp lực đẩy lãi suất đi lên. Nếu xu hướng tăng lãi suất tiếp diễn, cảm nhận về định giá cao của các cổ phiếu AI và bán dẫn có PER (tỷ lệ giá trên lợi nhuận) lớn sẽ gia tăng, và đây dễ trở thành lực cản với chứng khoán Nhật Bản.

Cũng có quan điểm cho rằng việc dầu thô đắt đỏ kéo dài sẽ làm nguội tiêu dùng cá nhân tại Nhật Bản và trở thành gánh nặng cho thị trường chứng khoán. Trong số liệu sơ bộ GDP thực tế quý từ tháng 4 đến tháng 6 năm 2026 do Nội các công bố ngày 17, tiêu dùng cá nhân đã giảm lần đầu tiên sau 8 quý. Ông Tohnin Kiuchi, kinh tế trưởng tại Viện Nghiên cứu Tổng hợp Nomura, dự báo trong quý từ tháng 7 đến tháng 9, đà tăng giá của các mặt hàng liên quan đến dầu thô giao dịch giữa các doanh nghiệp sẽ bắt đầu lan mạnh sang hàng tiêu dùng và 'tiêu dùng cá nhân sẽ xấu đi thêm'.

Phản ánh đà suy yếu của tiêu dùng do giá cả tăng, ngày 19 chỉ số giá ngành 'bán lẻ' trên sàn Tokyo tiếp tục giảm phiên thứ sáu liên tiếp. Fast Retailing, cổ phiếu đại diện của ngành bán lẻ, giảm phiên thứ bảy liên tiếp, có lúc xuống 74.260 yên, mức thấp nhất kể từ ngày 22/5 và là đáy trong khoảng ba tháng. So với mức cao kỷ lục sau điều chỉnh theo chia tách cổ phiếu, 88.690 yên, được ghi nhận ngày 8/7, cổ phiếu này đã giảm hơn 10%.

Ông Kiuchi ước tính tác động lên kinh tế Nhật Bản theo từng mức giá dầu thô kỳ hạn Mỹ, giả định tình trạng phong tỏa kép tại eo biển Hormuz và eo Bab el-Mandeb, tuyến thay thế để vận chuyển dầu thô và các nguồn cung khác, sẽ kéo dài từ vài tháng đến hơn nửa năm. Ông cho rằng nếu giá bình quân năm 2026 là 90 USD một thùng, GDP thực sẽ bị kéo xuống 0,17%, còn nếu bình quân 100 USD thì mức kéo xuống là 0,26%. Ông nói nếu giá dầu thô kỳ hạn duy trì ở vùng cao, 'đó sẽ là cú đánh đáng kể đối với kinh tế Nhật Bản'.

Để Nikkei thử phục hồi trở lại từ đây, thị trường vẫn cần hấp thụ thêm nhiều yếu tố rủi ro.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.