Nhật Bản và Mỹ phối hợp can thiệp mua yên ngày 31/7, động thái bất thường nhằm ngăn yên giảm giá

2026-08-03

Đồng thời công bố can thiệp phối hợp

Chính phủ Nhật Bản và Mỹ ngày 3 cho biết đã phối hợp can thiệp mua yên trên thị trường ngoại hối ngày 31/7. Động thái bất thường này nhằm ngăn chặn mức giảm giá của yên và tăng giá của đô la, vốn ở mức chưa từng thấy trong gần 40 năm. Bối cảnh là xu hướng bán tài sản Nhật Bản, khi đồng tiền và trái phiếu cùng giảm giá, cũng như cảnh giác trước đà tăng lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ.

Tỷ giá yên lên mức cao nhất kể từ tháng 5

Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Katsuki Katayama sáng ngày 3 theo giờ Nhật Bản đã ra tuyên bố, giải thích rằng Nhật Bản đã phối hợp với Bộ Tài chính Mỹ can thiệp mua yên vào ngày 31/7 theo giờ miền Đông Mỹ. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bessent tối ngày 2 theo giờ địa phương cũng đăng bài trên X, trước đây là Twitter, cho thấy ông không ngần ngại tham gia các đợt can thiệp phối hợp tiếp theo.

Tại thị trường Tokyo ngày 3, tỷ giá yên có lúc tăng vọt lên vùng 155 yên 20 sen đổi 1 đô la. Đây là mức yên tăng giá và đô la giảm giá, cao nhất trong khoảng 3 tháng kể từ đầu tháng 5. Trên thị trường lan rộng nhận định rằng hoạt động can thiệp mua yên vẫn tiếp diễn trong ngày 3. Cuối tháng 7, tỷ giá từng đạt vùng cuối 163 yên đổi 1 đô la, đồng nghĩa tỷ giá đã dịch chuyển khoảng 8 yên theo hướng yên tăng giá do các đợt can thiệp kể từ ngày 30.

Tác động lan sang làn sóng bán tài sản Nhật Bản và lãi suất Mỹ

Việc Nhật Bản và Mỹ phối hợp can thiệp là động thái cực kỳ bất thường nếu không tính các cuộc khủng hoảng tài chính hoặc thảm họa, đồng thời là lần đầu tiên sau 15 năm kể từ ngay sau trận động đất lớn ở miền Đông Nhật Bản năm 2011. Xét riêng các đợt can thiệp phối hợp mua yên của Nhật Bản và Mỹ, lần gần nhất có thể truy ngược về năm 1998, khi yên giảm giá sau các vụ đổ vỡ của những tổ chức tài chính Nhật Bản.

Bối cảnh dẫn đến can thiệp là xu hướng bán tài sản Nhật Bản, khi đồng tiền và trái phiếu đồng thời giảm giá. Những đồn đoán xoay quanh dự thảo Chính sách cơ bản về điều hành kinh tế và tài chính và cải cách, còn gọi là Chính sách cơ bản, của chính quyền Sanae Takaichi cũng góp phần khiến lãi suất dài hạn có lúc tăng lên 2,9%, mức cao nhất trong khoảng 30 năm. Lo ngại về kỷ luật tài khóa của chính phủ đã thúc đẩy hoạt động bán trái phiếu.

Tại Mỹ, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm gần đây có lúc lên vùng 5,2%, mức cao nhất trong khoảng 19 năm. Bên cạnh việc mở rộng chi tiêu tài khóa, sự thiếu rõ ràng về lập trường kiềm chế lạm phát của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FRB) cũng gia tăng. Nếu yên tiếp tục giảm giá, nhu cầu của các nhà đầu tư tổ chức Nhật Bản nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ có thể chậm lại, trong khi lãi suất Nhật Bản tăng cũng có thể làm suy yếu động lực đầu tư vào trái phiếu chính phủ Mỹ. Yên giảm giá và lãi suất Nhật Bản tăng tiềm ẩn rủi ro đẩy lãi suất Mỹ lên.

Lưu ý đến phương thức can thiệp

Phối hợp với hoạt động bán đô la và mua yên của phía Nhật Bản, phía Mỹ đã bán euro và mua yên. Động thái này được cho là sử dụng nguồn tiền mua yên từ việc bán euro, qua đó có thể nhằm tránh tác động đến thị trường trái phiếu Mỹ. Cách thức này cũng hạn chế khả năng bị nhìn nhận là can thiệp bán đồng nội tệ.

Bộ Tài chính Nhật Bản cũng cho biết sẽ sử dụng cơ chế của FRB để huy động nguồn đô la từ cơ quan tiền tệ Mỹ, dùng trái phiếu chính phủ Mỹ làm tài sản thế chấp, nhằm chuẩn bị nguồn vốn cho các đợt can thiệp trong tương lai. Mục tiêu được cho là bảo đảm phương thức tiếp tục can thiệp tỷ giá mà không cần bán trái phiếu chính phủ Mỹ trên thị trường. Giới chức Mỹ cho rằng chỉ can thiệp phối hợp sẽ khó điều chỉnh tình trạng yên giảm giá. Với nhận định rằng việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản chậm tăng lãi suất đã dẫn đến đồng tiền giảm giá, Mỹ có thể gia tăng sức ép thúc đẩy Nhật Bản nâng lãi suất chính sách trong thời gian tới.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.