Cổ phiếu Kioxia tăng mạnh, Bain Capital lãi thoái vốn 2,5 nghìn tỷ yen, thuộc nhóm lớn nhất trong các thương vụ PE nội địa

2026-07-25

Thương vụ mua lại và thoái vốn do Bain dẫn dắt

Trước đà tăng của cổ phiếu Kioxia Holdings, quỹ đầu tư Mỹ Bain Capital đã ghi nhận lợi nhuận thoái vốn khoảng 2,5 nghìn tỷ yen, theo tìm hiểu của Reuters. Đây được xem là mức sinh lời lớn nhất từ trước đến nay đối với một thương vụ trong nước do quỹ đầu tư tư nhân (PE) thực hiện.

Lợi nhuận thoái vốn được ước tính dựa trên các báo cáo sở hữu lớn có liên quan đến công ty mục đích đặc biệt (SPC). Toshiba Memory, nay là Kioxia, được Bain mua lại vào năm 2018 từ Toshiba trong giai đoạn tập đoàn này tái cơ cấu, thông qua 4 SPC. Khi góp vốn ban đầu, Apple và Dell của Mỹ cũng tham gia rót tiền.

Cơ cấu cổ đông thay đổi mạnh

Trong bản cáo bạch tại thời điểm chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) vào tháng 12/2024, 4 SPC nắm khoảng 55% cổ phần. Toshiba, đơn vị tái đầu tư sau khi thoái vốn, nắm khoảng 40%, còn HOYA nắm khoảng 3%. Từ khoảng mùa hè 2025, khi cổ phiếu Kioxia đi lên, Bain và Toshiba đã quyết định thoái vốn quy mô lớn.

Ông Yuji Sugimoto, đại diện Bain tại Nhật Bản, cho biết: 'Trong ngắn hạn, đây là một khoản đầu tư mang tính chu kỳ, nhưng về trung và dài hạn, chúng tôi tin giá trị doanh nghiệp sẽ tăng hơn cả tổng sản phẩm quốc nội (GDP)'. Bain từng đầu tư vào Nichii Holdings và Skylark Holdings, nhưng thương vụ Kioxia đã mang lại kết quả vượt trội.

Tác động từ SK hynix

Ông Sugimoto cho biết: 'Chúng tôi cũng đã chia sẻ thành quả thành công với nhân viên dưới hình thức quyền chọn cổ phiếu'. Dù đã bán phần lớn cổ phần, tại Bain, ông Sugimoto và đối tác Shoji Suekane vẫn giữ vị trí giám đốc của Kioxia.

Trong khi đó, Toshiba đã ghi nhận 2200 tỷ yen lợi nhuận ngoài hoạt động trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026 nhờ bán cổ phiếu Kioxia và lãi đánh giá lại. Trong số này, lợi nhuận thoái vốn được cho là vào khoảng 800 tỷ yen, tương đương mức sinh lời hơn gấp 2 lần số vốn đầu tư.

Theo báo cáo sở hữu lớn gần đây nhất, cổ đông lớn nhất đã chuyển từ Bain sang Toshiba, đơn vị đang nắm 15%. Cổ đông lớn thứ hai, nắm 14% thông qua SPC, có chủ sở hữu thực sự là SK hynix của Hàn Quốc. Công ty này nắm trái phiếu có thể chuyển đổi thành gần như toàn bộ cổ phần của SPC. Kioxia và SK cạnh tranh trong lĩnh vực bộ nhớ bán dẫn.

SK đã rót 395 tỷ yen vào SPC dưới dạng trái phiếu kèm quyền mua cổ phiếu (trái phiếu chuyển đổi = CB). Hiện SK chưa có quyền biểu quyết tại SPC, nhưng sau khi CB được chuyển đổi thành cổ phiếu, với sự chấp thuận theo luật cạnh tranh của từng quốc gia, công ty sẽ trở thành cổ đông có quyền biểu quyết.

SK là một tập đoàn lớn trong lĩnh vực NAND flash memory dùng cho lưu trữ dài hạn, mảng mà Kioxia cũng tham gia, với thị phần toàn cầu khoảng 20%. Tập đoàn đang lên kế hoạch đầu tư 80 nghìn tỷ won, tương đương khoảng 8 nghìn tỷ yen, để đưa nhà máy NAND mới vào vận hành trong nửa đầu năm 2029. Quy mô đầu tư này vượt xa Kioxia.

Kioxia cho rằng việc SK chuyển đổi cổ phần có thể khiến việc thực thi quyền biểu quyết của SK khác với lợi ích của cổ đông phổ thông, do hai bên là đối thủ cạnh tranh. Cấu trúc cổ đông của Kioxia, với những lợi ích đan xen phức tạp, là yếu tố nhà đầu tư cần theo dõi chặt chẽ.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.