Lãi suất tăng do Mỹ - Iran đáp trả lẫn nhau, trái phiếu chính phủ Nhật 10 năm đạt 2,9%

2026-07-09

Trước loạt tấn công đáp trả giữa Mỹ và Iran, lãi suất toàn cầu lại tăng. Giá dầu đi lên làm dấy lên lo ngại lạm phát, còn lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài có lúc lên mức cao nhất kể từ cuối tháng 5. Tại Nhật Bản, nỗi lo tài khóa chồng chất khiến lợi suất trái phiếu kỳ hạn dài lần đầu chạm 2,9% sau khoảng 30 năm, tiến sát mốc 3%.

Áp lực bán gia tăng trên thị trường trái phiếu trong nước

Trên thị trường trái phiếu Nhật Bản ngày 9, lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm phát hành mới, thước đo cho lãi suất dài hạn, có lúc tăng 0,035 điểm phần trăm so với ngày trước lên 2,9%. Đây là mức cao nhất kể từ tháng 9-1996, cho thấy đà tăng lợi suất do bán trái phiếu chính phủ đang tăng tốc.

Một nhà giao dịch trái phiếu của công ty chứng khoán trong nước cho biết: 'Có người đang chuẩn bị mua, nhưng bầu không khí là không ai muốn trở thành người mua đầu tiên', thừa nhận việc mua vào đang khó khăn.

Giá dầu tăng nhanh hơn do tình hình Trung Đông

Nguồn cơn của đà tăng lợi suất là sự xấu đi trong quan hệ giữa Mỹ và Iran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã tiến hành đòn đáp trả sau khi cho rằng Iran tấn công tàu buôn ở eo biển Hormuz, khiến kỳ vọng về việc chiến sự chấm dứt từ sau tháng 6 bị suy giảm.

Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 8 tuyên bố lệnh ngừng bắn với Iran 'đã chấm dứt rồi' càng làm tâm lý bi quan trên thị trường gia tăng. Quan điểm cho rằng việc bình thường hóa vận chuyển năng lượng sẽ còn xa hơn nữa đã thúc đẩy giá dầu tăng, làm lan rộng lo ngại lạm phát trên thị trường toàn cầu.

Ông Eiji Doke, chiến lược gia trái phiếu trưởng tại SBI Securities, cho biết: 'Ngoài lạm phát, thị trường còn tính đến việc tài khóa xấu đi do chi tiêu quân sự phình to, vì vậy lãi suất đã tăng trên diện rộng toàn cầu'.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng kể từ ngày 7, khi thông tin về cuộc tấn công của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ nhằm vào Iran được công bố, và ngày 8 đã lên tới vùng cuối 4%, cao hơn 0,2 điểm phần trăm so với cuối tháng 6. Đà tăng của lãi suất dài hạn cũng lan sang châu Âu; trái phiếu chính phủ Anh ngày 8 tăng khoảng 0,1 điểm phần trăm so với ngày trước, tiến sát 5%. Trái phiếu chính phủ Đức cũng vượt lên trên mốc 3%, lên mức cao nhất kể từ cuối tháng 5.

Kỳ vọng tăng lãi suất của Fed cũng nổi lên

Kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất cũng đang mạnh lên. Ông Doke nhận định: 'Các yếu tố làm lạm phát bùng phát trở lại đã xuất hiện, và thị trường đã phản ứng quá đà'.

Theo 'FedWatch', công cụ phản ánh kỳ vọng lãi suất chính sách của thị trường dựa trên diễn biến hợp đồng tương lai lãi suất Mỹ, tỷ lệ dự báo Fed sẽ tăng lãi suất ít nhất một lần trước cuộc họp Ủy ban Thị trường Mở Liên bang Mỹ (FOMC) tháng 9 hiện là 60%, tăng từ 50% một tuần trước.

Trên thị trường Nhật Bản, ngoài các yếu tố bên ngoài còn có áp lực tăng trong nước. Từ bản dự thảo của 'Chính sách cơ bản về quản lý và cải cách kinh tế - tài chính' công bố cuối tháng 6, thị trường lo ngại rằng nếu việc củng cố tài khóa và tăng lãi suất của Ngân hàng Nhật Bản bị chậm trễ, điều đó trái lại có thể dẫn đến mức tăng lãi suất mạnh hơn. Giá trái phiếu giảm, còn xu hướng tăng của lãi suất càng mạnh hơn.

Việc bán trái phiếu xoay quanh bản dự thảo này từng được gọi là 'cú sốc chính sách cơ bản'. Nếu giá dầu tiếp tục tăng và giá cả vẫn ở mức cao, lo ngại về một gói ngân sách bổ sung cũng sẽ gia tăng.

Giới thị trường vẫn còn nhớ đợt lợi suất dài hạn tăng vọt trong tháng 5 trong quá trình thảo luận về dự thảo ngân sách bổ sung. Thủ tướng Sanae Takaichi đã chỉ đạo lập ngân sách bổ sung như một biện pháp đối phó giá cả tăng, sau các diễn biến như việc đóng eo biển Hormuz.

Ông Masahiro Otani, trưởng bộ phận hoạch định đầu tư của Daido Life Insurance, cho biết: 'Chính quyền nói rằng sẽ không dựa vào ngân sách bổ sung thường xuyên, nhưng nếu bắt tay vào lập ngân sách thì có thể lặp lại diễn biến như tháng 5'. Ông London Tanji, chiến lược gia trái phiếu trưởng tại Mizuho Securities, cũng nói: 'Nếu tình trạng hỗn loạn ở Trung Đông kéo dài, và đến mùa thu Nhật Bản lập ngân sách bổ sung hoặc đồng yên mất giá tới mức 1 đô la = 170 yên, thì lợi suất trái phiếu dài hạn có thể chạm 3,5%'.

Ông Toru Matsumoto, giám đốc bộ phận kinh doanh thị trường của Ngân hàng Yokohama, nói: 'Ở mức 3% vẫn có những lệnh mua nhỏ lẻ, nhưng không có bên mua rõ ràng. Tôi không thể hình dung lợi suất sẽ dừng lại ở 3%'.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.