NATO thảo luận hỗ trợ Ukraine 70 tỷ euro và phòng thủ tập thể tại hội nghị thượng đỉnh

2026-07-07

Sẽ nêu rõ gói hỗ trợ trong văn kiện kết quả

Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) khai mạc ngày 7 tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ. Ngoài mục tiêu đạt thỏa thuận về gói hỗ trợ Ukraine trị giá 70 tỷ euro (khoảng 13 nghìn tỷ yen), việc tái khẳng định nghĩa vụ phòng thủ tập thể của toàn bộ các nước thành viên, bao gồm cả Mỹ, cũng là một chủ đề chính.

NATO ngày 7 tổ chức một cuộc họp và tiệc tối về thúc đẩy ngành công nghiệp quốc phòng, và ngày 8 sẽ tổ chức phiên họp chính của Hội đồng Bắc Đại Tây Dương với sự tham dự của lãnh đạo 32 nước thành viên. Một quan chức cấp cao chính phủ Đức ngày 6 cho biết tổ chức này đang hướng tới việc đưa các biện pháp hỗ trợ Ukraine trước cuộc xâm lược của Nga vào văn kiện kết quả khi bế mạc.

Châu Âu là trung tâm của nguồn vốn

Khoản hỗ trợ dự kiến đạt ít nhất 70 tỷ euro trong năm 2026 và sẽ được duy trì ở mức tương đương hoặc cao hơn trong năm 2027. Việc đóng góp vốn sẽ chủ yếu do các nước thành viên châu Âu đảm nhiệm. Cơ cấu chi tiết của 70 tỷ euro chưa được công bố, nhưng nhiều phần trong số các cam kết hỗ trợ mà châu Âu đã đưa ra trước đây nhiều khả năng sẽ được tính vào, và quan chức cấp cao chính phủ Đức cho biết thỏa thuận này sẽ thúc đẩy các nước châu Âu đóng góp thêm.

Các nước thành viên châu Âu cũng sẽ tận dụng khuôn khổ của NATO cho phép mua vũ khí từ Mỹ rồi chuyển cho Ukraine. Nga tiếp tục tấn công bằng máy bay không người lái bay nhanh hơn trước và tên lửa đạn đạo, trong khi Ukraine kêu gọi các nước hỗ trợ tăng cường cung cấp hệ thống phòng không.

Thách thức duy trì sự gắn kết với Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ sắp xếp cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh. Tại hội nghị thượng đỉnh Nhóm Bảy nước công nghiệp phát triển (G7) tổ chức tại Evian, Pháp, vào tháng 6, các bên đã nhất trí tăng cường hỗ trợ Ukraine và gây sức ép hơn nữa với Nga.

Các nước thành viên châu Âu muốn duy trì đà ủng hộ Ukraine tại hội nghị thượng đỉnh NATO và thuyết phục ông Trump. Ông Trump từng chỉ trích các nước thành viên châu Âu của NATO đã nhiều năm 'đi nhờ' sức mạnh quân sự của Mỹ, đồng thời chỉ trích châu Âu thận trọng trước việc Mỹ tấn công Iran; ông cũng từng nói sẽ 'xem xét rút' khỏi NATO.

Phía châu Âu đang tìm cách thể hiện lập trường nhận trách nhiệm lớn hơn đối với quốc phòng trong khu vực và giữ ông Trump ở lại với liên minh. Tổng thư ký NATO Mark Rutte ngày 6 họp báo tại Ankara và nhấn mạnh rằng 'sẽ phân chia công bằng trách nhiệm đối với an ninh của (châu Âu và phương Tây)'.

Mục tiêu chi tiêu quốc phòng cũng là điểm tranh luận

Tại hội nghị thượng đỉnh năm 2025, các nước thành viên đã đạt đồng thuận về mục tiêu chi tiêu quốc phòng mới. Họ cam kết đến năm 2035 sẽ chi 3,5% GDP cho quốc phòng, và tổng cộng 5% nếu tính cả chi phí cho các lĩnh vực liên quan như hạ tầng và an ninh mạng. Mỹ cho rằng việc cụ thể hóa mục tiêu mới của phía châu Âu đang quá chậm và cũng cho biết sẽ cắt giảm hỗ trợ đối với những nước bị coi là chưa tăng cường phòng thủ đủ mức.

Tại hội nghị thượng đỉnh lần này, các nước thành viên ngoài Mỹ dự kiến sẽ nêu kế hoạch tăng mạnh đầu tư quốc phòng. NATO quy định tại Điều 5 của Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương rằng một cuộc tấn công vào một nước sẽ bị xem là tấn công vào toàn bộ các nước thành viên. Theo Reuters, dự thảo văn kiện kết quả tại Ankara nhiều khả năng sẽ có nội dung 'tái khẳng định cam kết vững chắc với Điều 5'. Việc ông Trump có chấp nhận nỗ lực của phía châu Âu và đồng ý với văn kiện thể hiện sự đoàn kết của NATO hay không sẽ là tâm điểm chú ý.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.