Ý nghĩa của việc Nhật Bản bị gạt khỏi lịch trình thăm của CEO Huang, và khoảng cách nổi bật trong chuỗi cung ứng AI

2026-06-14

Trong khi Giám đốc điều hành (CEO) Jensen Huang của Nvidia của Mỹ đi qua Trung Quốc, Đài Loan và Hàn Quốc trong tháng 5-6, ông đã không đến Nhật Bản. Điều đó không chỉ cho thấy sự hiện diện của Nhật Bản trong lĩnh vực bán dẫn đang suy giảm, mà còn làm nổi bật lo ngại rằng nước này sẽ bị bỏ lại ngoài chuỗi cung ứng của cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo (AI).

Đổ dồn ánh nhìn về Đài Loan và Hàn Quốc

Trong các chuyến thăm Đài Loan và Hàn Quốc từ cuối tháng 5 đến đầu tháng 6, CEO Huang liên tục dành lời ngợi khen cho giới công nghiệp của mỗi nước. Ông nói 'Đài Loan là trung tâm của cuộc cách mạng AI' và 'tôi đến để bày tỏ lời cảm ơn tới các đối tác Hàn Quốc', qua đó định vị hai nước này là những điểm tựa quan trọng.

Tại Đài Loan, sau khi đến nơi hôm 23/5, ông đã dùng bữa với CEO C.C. Wei của TSMC, đồng thời tổ chức một bữa tối quy tụ hơn 40 lãnh đạo doanh nghiệp, chủ yếu là từ Hon Hai Precision Industry. Khi chuyển sang Hàn Quốc vào ngày 5/6, tối hôm đó ông cụng soju bên thịt ba chỉ nướng samgyeopsal cùng Chủ tịch Chey Tae-won của Tập đoàn SK. Ngày 6/6, ông tham gia ghi hình một chương trình giải trí ăn khách, và ngày 7/6 còn thực hiện cú ném khai mạc tại một trận bóng chày chuyên nghiệp.

Cũng không quên Trung Quốc

Ông cũng tiếp tục tìm cách xích lại gần Trung Quốc. Vào giữa tháng 5, CEO Huang đã đến Bắc Kinh với tư cách là thành viên một phái đoàn doanh nghiệp tháp tùng Tổng thống Mỹ Donald Trump trên đường tới hội đàm thượng đỉnh Mỹ-Trung. Ngoài việc dự cuộc gặp tại Đại lễ đường Nhân dân, ông còn được nhìn thấy thưởng thức món ăn địa phương trên phố.

Hàn Quốc và Đài Loan là lõi của chuỗi cung ứng

Hàn Quốc và Đài Loan là mắt xích không thể thiếu trong chuỗi cung ứng bán dẫn AI của Nvidia. Là một công ty fabless, hãng này phụ thuộc phần lớn hoạt động sản xuất vào TSMC. GPU cũng chỉ có thể phát huy sức mạnh khi đi kèm bộ nhớ hiệu năng cao HBM từ SK Hynix và Samsung Electronics.

Trong khi đó, Trung Quốc vẫn không thể bỏ qua như một thị trường tiêu thụ. Chính phủ Mỹ cấm xuất khẩu bán dẫn tiên tiến nhất sang Trung Quốc, nhưng dòng sản phẩm thế hệ mới H200 vẫn được phép xuất khẩu trong một số điều kiện nhất định. Tuy nhiên, nhiều khả năng chính phủ Trung Quốc sẽ không cho các doanh nghiệp trong nước sử dụng, nên các lô hàng thực tế chưa được xuất đi. Dẫu vậy, điều mà Nvidia muốn tránh là bị loại khỏi thị trường khổng lồ này.

Nhật Bản cũng có ngành bán dẫn. Nước này mạnh về thiết bị sản xuất như Tokyo Electron và Advantest, cũng như vật liệu như Shin-Etsu Chemical, nhưng số doanh nghiệp gắn trực tiếp với Nvidia lại không nhiều. Một lãnh đạo của một nhà sản xuất thiết bị nói về công ty này là 'đối tác giao dịch của khách hàng như TSMC'.

Ở Nhật Bản cũng không có những thực thể tương tự như các công ty phát triển AI của Trung Quốc đang cạnh tranh bá quyền trên toàn cầu. Big Tech như Google và Microsoft của Mỹ đang rót hàng tỷ đô la vào các trung tâm dữ liệu và mua số lượng lớn chip của Nvidia, nhưng doanh nghiệp Nhật Bản không thể cạnh tranh ở quy mô đó.

Nhật Bản có bắt kịp làn sóng đồng sáng tạo của thời đại AI?

Việc 'bỏ qua Nhật Bản' lần này không chỉ dừng ở vấn đề giao dịch ngắn hạn. Nó cho thấy rõ ý định của CEO Huang muốn kéo các công ty Đài Loan và Hàn Quốc vào vai trò đối tác cùng thúc đẩy cuộc cách mạng AI, thay vì chỉ là nhà cung cấp truyền thống.

Vốn hóa thị trường của Nvidia có lúc vượt 5 nghìn tỷ USD, tương đương khoảng 800 nghìn tỷ yen, nhưng khi sự quan tâm của nhà đầu tư dịch chuyển sang các công ty bộ nhớ, giá cổ phiếu gần đây của hãng đang chững lại so với các cổ phiếu bán dẫn khác. CEO Huang đang tìm cách viết nên câu chuyện tăng trưởng mới cùng các công ty Hàn Quốc và Đài Loan để duy trì quyền dẫn dắt cuộc cách mạng AI.

Trong bài phát biểu tại Đài Loan, ông nhiều lần định vị công ty mình là 'công ty hạ tầng AI'. Thông qua máy chủ cho trung tâm dữ liệu AI và máy tính AI, hãng muốn can dự vào nhiều lĩnh vực, từ hoạt động doanh nghiệp đến đời sống cá nhân. Nvidia không chỉ muốn là nhà cung cấp linh kiện như GPU, mà còn muốn đi vào từ giai đoạn thiết kế ứng dụng AI.

Tư thế đó cũng thể hiện qua các hợp tác tại nhiều nơi. Trong mảng bán dẫn cho máy tính AI được giới thiệu tại sự kiện của hãng ở Đài Loan, Nvidia đã bắt tay với MediaTek về thiết kế. Con chip này được cho là hỗ trợ các tác tử AI có thể kết nối GPU với CPU và tự động xử lý nhiều tác vụ khác nhau.

Tại nhà máy của Hon Hai ở Đài Loan, hãng đã đưa vào nhiều công nghệ nhằm nâng cao trình độ sản xuất. Theo đó, các tác tử AI được dùng để quản lý hoạt động của robot, cảm biến và tín hiệu từ máy móc, qua đó nâng cao hiệu quả sản xuất. Nvidia có kế hoạch cung cấp 10.000 GPU cho cơ sở mà Hon Hai đang xây dựng.

Tại Hàn Quốc, hãng công bố sẽ cùng Tập đoàn SK vận hành trung tâm dữ liệu thế hệ mới 'AI Factory' vào năm 2027. Bằng cách kết hợp GPU và HBM, hệ thống này sẽ đạt được năng lực tính toán hiệu quả cao trong khi kiềm chế tiêu thụ điện năng, qua đó giúp nâng năng suất cho các doanh nghiệp sử dụng. SK có kế hoạch chào bán AI Factory này ra các thị trường châu Á khác, trong đó có Nhật Bản.

Ngoài SK, Nvidia còn cho biết sẽ phát triển chung với các tập đoàn lớn của Hàn Quốc như LG, Hyundai Motor và Doosan trong lĩnh vực 'physical AI', tức AI có thể tự điều khiển robot. Tại Trung Quốc, hãng cũng đang hợp tác với công ty phát triển robot hình người Unitree Robotics và đầu tư vào startup xe tự lái WeRide.

Khoảng cách với doanh nghiệp Nhật Bản

Năm 2025, CEO Huang đã thăm Nhật Bản và công bố phát triển chung với Fujitsu một loại bán dẫn dành cho AI. Fanuc, tập đoàn robot công nghiệp hàng đầu, cũng đang hợp tác với Nvidia để phát triển robot tích hợp AI. Tuy nhiên, so với Hàn Quốc và Đài Loan, phạm vi đồng sáng tạo vẫn còn hạn chế.

Nvidia đang tìm cách kéo các doanh nghiệp liên quan đến sản xuất bán dẫn, linh kiện quang học, máy chủ và phát triển AI vào hệ sinh thái của mình thông qua hợp tác và đầu tư. Câu hỏi đặt ra là CEO Huang, người đi khắp nơi không bỏ phí dù chỉ một chút thời gian, rốt cuộc nhìn thấy sức hấp dẫn của Nhật Bản hiện nay đến đâu.

Khi Apple của Mỹ từng tạo ra cuộc cách mạng smartphone với iPhone, doanh nghiệp Nhật Bản đã được tích hợp vào hệ sinh thái đó. Các công ty linh kiện điện tử như Murata Manufacturing và TDK, cùng các hãng bán dẫn như Sony Group và Kioxia, đã trở thành bàn đạp giúp Nhật Bản, vốn tụt hậu trong điện tử tiêu dùng số, bắt kịp làn sóng mới.

Lần này, trong cuộc cách mạng AI, liệu Nhật Bản có giành được vị thế tương tự hay không? Các công ty AI hàng đầu như Anthropic và Palantir Technologies của Mỹ gần đây đã liên tiếp đến Nhật Bản, nhưng họ nổi bật hơn với tư cách là bên bán hệ thống hơn là đối tác cùng phát triển AI.

'Thâm hụt số hóa' phải trả cho các dịch vụ CNTT của doanh nghiệp Mỹ là một thách thức đối với Nhật Bản. Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản tháng 4/2025 công bố ước tính rằng thâm hụt số hóa có thể phình lên tới 18 nghìn tỷ yen vào năm 2035. Việc Nhật Bản có thể trở thành đối tác của các doanh nghiệp dẫn đầu cuộc cách mạng AI hay không sẽ quyết định tương lai tài sản quốc gia.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.