Nhật-Anh mở rộng hợp tác liên chính phủ về điện gió ngoài khơi và công nghệ tiên tiến
2026-06-14
Thủ tướng Sanae Takaichi và Thủ tướng Anh Starmer ngày 14/11 đã hội đàm tại dinh thủ tướng ở London, nhất trí thiết lập khuôn khổ hợp tác liên chính phủ về điện gió ngoài khơi. Hai bên cũng sẽ tăng cường phối hợp trong các lĩnh vực công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI) và quốc phòng.
Trọng tâm của hội đàm thượng đỉnh
Đầu cuộc gặp, hai nhà lãnh đạo đã có cuộc trao đổi riêng một đối một với chỉ phiên dịch tham dự, sau đó tiếp tục thảo luận trong khoảng một giờ, bao gồm cả phần có thêm các quan chức tham gia. Ông Starmer nói rằng 'giữa một thế giới biến động, còn rất nhiều vấn đề cần bàn thảo, và thật là một vinh dự lớn khi có thể chia sẻ các giá trị và cách nghĩ'. Bà Takaichi đáp lại rằng 'cả hai chúng ta đều là quốc gia biển, và an ninh khu vực là điều không thể tách rời. Tôi muốn đưa quan hệ Nhật-Anh lên một tầm cao hơn nữa'. Hai bên còn gọi nhau bằng tên riêng 'Sanae' và 'Keir', cho thấy sự thân mật.
Cụ thể hóa trong an ninh kinh tế và quốc phòng
Hai chính phủ sẽ công bố 'Đối tác Công nghệ Tiên phong' nhằm thúc đẩy phối hợp trong lĩnh vực công nghệ tiên tiến. Đây là lần đầu tiên Nhật Bản soạn thảo một văn bản thể hiện quan hệ song phương như vậy. Trên cơ sở tình hình hỗn loạn ở Trung Đông, hai bên cũng sẽ thúc đẩy hợp tác để bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định. Trong lĩnh vực điện gió ngoài khơi tại Anh, trong 10 năm tới Tokyo Electric Power Holdings cùng các doanh nghiệp khác dự kiến sẽ đầu tư tối đa 9 tỷ bảng Anh, tương đương khoảng 1,9 nghìn tỷ yên. Trước cuộc gặp, chính phủ Anh cho biết tổng vốn đầu tư của doanh nghiệp Nhật Bản vào Anh, bao gồm điện gió ngoài khơi, sẽ lên tới 18 tỷ bảng Anh, tương đương khoảng 3,9 nghìn tỷ yên.
Nhật và Anh cũng sẽ soạn thảo tuyên bố thượng đỉnh về an ninh kinh tế. Trong lĩnh vực hạt nhân, Cơ quan Nghiên cứu và Phát triển Năng lượng Nguyên tử Nhật Bản (JAEA) và Rolls-Royce của Anh sẽ thúc đẩy nghiên cứu và phát triển lò phản ứng khí nhiệt độ cao. Hai bên cũng sẽ hậu thuẫn hợp tác giữa Rapidus, doanh nghiệp đặt mục tiêu sản xuất hàng loạt bán dẫn tiên tiến, và một startup AI của Anh. Với 'Chương trình Hàng không Chiến đấu Toàn cầu' (GCAP), dự án phát triển máy bay chiến đấu thế hệ tiếp theo giữa Nhật, Anh và Ý, ba nước sẽ gia hạn hợp đồng công - tư vốn hết hạn vào cuối tháng 6. Mở đầu cuộc hội đàm, ông Starmer cho biết đã đạt được thỏa thuận gia hạn, đồng thời nói đây là 'một sáng kiến chiến lược cực kỳ quan trọng đối với cả hai nước'. Kế hoạch đầu tư dài hạn cho các dự án quốc phòng ở Anh, vốn đang bị chậm soạn thảo, cũng có thể dần đi tới một mốc khả quan. Hai bên cũng sẽ thành lập mới 'Hội đồng Quốc phòng và Công nghiệp' gồm cấp thứ trưởng của Cơ quan Mua sắm, Công nghệ và Hậu cần Quốc phòng Nhật Bản và Bộ Quốc phòng Anh, để thúc đẩy phát triển chung các trang thiết bị quốc phòng.
Thống nhất lập trường trước thềm G7
Nhân dịp hội đàm thượng đỉnh, hai nước cũng tổ chức 'bàn tròn doanh nghiệp' với sự tham gia của các công ty và các bên liên quan. Về tình hình quốc tế, hai bên xác nhận phương châm tăng cường hợp tác nhằm hiện thực hóa 'Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở' (FOIP) mà Nhật Bản đề xướng, đồng thời phối hợp để có thể đi lại an toàn qua eo biển Hormuz. Bà Takaichi đã chọn Anh là điểm đến châu Âu đầu tiên sau khi nhậm chức thủ tướng. Ông Starmer đã thăm Nhật Bản vào tháng 1 và hội đàm với bà Takaichi. Chuyến thăm Anh lần này diễn ra theo lời mời của phía Anh, nhưng cuộc gặp được tổ chức tại dinh thủ tướng thay vì dinh thự chính thức của thủ tướng ở vùng ngoại ô London là 'Chequers'. Mục đích cũng là để điều chỉnh lập trường giữa hai nước trước khi Hội nghị thượng đỉnh 7 nước công nghiệp phát triển (G7) khai mạc ngày 15 tại Evian ở miền đông nước Pháp.
Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.