Cơ quan tư vấn UNESCO khuyến nghị Cố đô Asuka - Fujiwara vào Di sản văn hóa thế giới

2026-06-05

Bộ Văn hóa Nhật Bản ngày 6 cho biết một cơ quan tư vấn của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) đã khuyến nghị đăng ký quần thể di tích 'Cố đô Asuka - Fujiwara' ở trung tâm tỉnh Nara là Di sản văn hóa thế giới. Các hạng mục cấu thành thể hiện sự hình thành của quốc gia cổ đại đã được công nhận là mang 'giá trị phổ quát nổi bật' đối với nhân loại.

Dự kiến việc đăng ký chính thức sẽ được quyết định tại cuộc họp Ủy ban Di sản Thế giới của UNESCO diễn ra từ ngày 19 đến 29/7 tại Busan, Hàn Quốc. Nếu được đăng ký, tổng số di sản thế giới của Nhật Bản sẽ là 27, gồm 22 di sản văn hóa và 5 di sản thiên nhiên.

Đánh giá và các điểm đáng lo ngại trong khuyến nghị đăng ký

Trong khuyến nghị, cơ quan này đánh giá di sản đáp ứng tiêu chí là 'một tồn tại duy nhất, hoặc ít nhất là hiếm có, như bằng chứng vật chất truyền lại truyền thống văn hóa và nền văn minh'. Cơ quan này nêu lo ngại về tác động từ phát triển nhà ở và thiên tai, nhưng đánh giá hiện trạng là 'các tài sản đang được quản lý phù hợp'.

Bộ trưởng Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Công nghệ Yohei Matsumoto cho biết: 'Tôi rất vui khi di sản văn hóa quý giá của đất nước chúng ta nhận được sự đánh giá cao trên trường quốc tế. Chúng tôi đã nhận được một khuyến nghị gần như trọn điểm, không có bất kỳ điều kiện bảo lưu đáng kể nào đối với toàn bộ các hạng mục cấu thành.'

19 hạng mục cho thấy lịch sử thời Asuka

'Cố đô Asuka - Fujiwara' gồm tổng cộng 19 hạng mục, bao gồm di tích cung điện của thiên hoàng, di tích chùa Phật giáo và mộ táng được xây dựng trong thời Asuka (cuối thế kỷ 6 đến đầu thế kỷ 8). Dưới ảnh hưởng từ lục địa Trung Quốc và bán đảo Triều Tiên, đây là quá trình cho thấy lần đầu tiên ở Nhật Bản chế độ tập quyền trung ương được thiết lập và phát triển thành một quốc gia luật lệnh.

Các hạng mục trung tâm là di tích cung Asuka ở làng Asuka, tỉnh Nara, nơi diễn ra cuộc Cải cách Taika, và di tích cung Fujiwara ở thành phố Kashihara, cùng tỉnh, từng là trung tâm của Fujiwara-kyō, đô thành kiểu mẫu đầu tiên của Nhật Bản được xây dựng sau đó. Đây là trung tâm chính trị và văn hóa cho đến khi dời đô sang Heijō-kyō vào năm 710.

Những hạng mục khác trong quần thể còn có mộ Kitora với các bức họa Tứ thần và thiên văn đồ, mộ Takamatsuzuka nơi phát hiện bích họa nhiều màu của 'Mỹ nhân Asuka', cùng mộ Ishibutai, nơi có giả thuyết là lăng mộ của Soga no Umako.

Những bức bích họa rực rỡ trong mộ Kitora và Takamatsuzuka được xem là di sản quý giá truyền lại cho hậu thế sự lan tỏa của tư tưởng và nghệ thuật trong thế giới Đông Á. Các di tích này lần lượt được phát hiện từ những năm 1970 trở đi, góp phần dẫn dắt làn sóng quan tâm đến lịch sử cổ đại Nhật Bản.

'Cố đô Asuka - Fujiwara' được ghi vào danh sách dự kiến của UNESCO năm 2007, và Hội đồng Văn hóa quốc gia đã chọn quần thể này làm ứng viên đề cử vào năm 2024. Di sản thế giới được Ủy ban Di sản Thế giới của UNESCO thẩm định theo Công ước Di sản Thế giới để quyết định có được ghi danh hay không. Quốc gia sở hữu có trách nhiệm bảo vệ di sản một cách phù hợp.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.