30 doanh nghiệp, trong đó có Asahi Kasei, cân nhắc đầu tư vào công ty AI nội địa mới của SoftBank

2026-05-28

Khoảng 30 công ty, trong đó có Asahi Kasei, đang cân nhắc góp vốn vào công ty mới phát triển AI nội địa do SoftBank thành lập. Ngoài các tập đoàn lớn trong ngành ô tô và điện tử, nhiều doanh nghiệp chủ chốt trong lĩnh vực chế tạo, bao gồm hóa chất và robot, cũng đang xem xét tham gia.

Lấy dữ liệu từ nhà máy làm lợi thế cạnh tranh

Trong phát triển mô hình AI, Mỹ và Trung Quốc đang đi trước, nhưng các doanh nghiệp Nhật Bản muốn tận dụng dữ liệu từ hiện trường sản xuất như một lợi thế. Mục tiêu là nâng cao sức cạnh tranh của 'physical AI', có thể tự động điều khiển và vận hành máy móc, robot bằng cách thu thập dữ liệu sản xuất và kỹ thuật từ nhiều ngành rộng như vật liệu và máy móc.

Khoảng 10 công ty sẽ đầu tư sớm trong tháng 6

Đối với việc phát triển mô hình nền tảng AI Nhật Bản của công ty mới, Yaskawa Electric, Fujitsu, cùng các tập đoàn lớn trong lĩnh vực công nghiệp nặng và vận tải cũng đang cân nhắc góp vốn. Trước mắt, khoảng 10 công ty dự kiến quyết định đầu tư trong tháng 6, và mức đầu tư của mỗi công ty được cho là vào khoảng vài chục triệu yên.

Việc phát triển mô hình nền tảng AI Nhật Bản do 4 công ty nòng cốt là SoftBank, NEC, Honda và Sony Group đảm nhiệm, mỗi bên nắm hơn 10%. Ngoài 3 ngân hàng lớn gồm Mitsubishi UFJ Bank, Nippon Steel và Kobe Steel cũng góp vốn với quy mô nhỏ. Các doanh nghiệp hỗ trợ ngành chế tạo như vật liệu, máy công cụ và logistics cũng tham gia, nhằm phát triển một nền tảng AI có thể sử dụng xuyên suốt chuỗi cung ứng. Khi phạm vi công việc mà AI có thể đảm nhiệm mở rộng, việc đưa ra quyết định với góc nhìn tối ưu toàn cục cũng sẽ dễ dàng hơn.

Công ty mới đặt mục tiêu phát triển một mô hình AI quy mô lớn thuộc hàng lớn nhất tại Nhật Bản, với mốc thời gian vào năm 2027. Số tham số, thước đo năng lực của mô hình, được nhắm tới quy mô 1 nghìn tỷ. Đến năm 2029, hệ thống sẽ được nâng cấp để có thể xử lý đồng thời các loại thông tin khác nhau như hình ảnh và âm thanh, và vào đầu thập niên 2030 sẽ có thể xử lý tích hợp cả thông tin của thế giới thực như trọng lượng, nhiệt độ, vị trí và khoảng cách.

Mô hình được phát triển sẽ được mở cho các nhà đầu tư và những bên liên quan, qua đó thúc đẩy việc xây dựng các mô hình AI và nền tảng dịch vụ chuyên biệt cho từng ngành và doanh nghiệp. Các tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ và châu Âu thường hoàn tất việc phát triển mô hình một cách độc lập, nên khó phản ánh các thông tin đặc thù của doanh nghiệp như tình trạng vận hành của máy công cụ. Công ty mới sẽ thu thập dữ liệu chất lượng cao từ nhà máy để tạo khác biệt bằng năng lực của physical AI.

Xây dựng trung tâm dữ liệu tại Sakai

Công ty cũng sẽ tạo môi trường để có thể dùng an toàn thông tin doanh nghiệp cho việc huấn luyện AI. Tại khu đất cũ của nhà máy Sharp Sakai ở thành phố Sakai, do SoftBank mua lại vào năm 2025, công ty sẽ xây dựng một trung tâm dữ liệu có năng lực xử lý thông tin thuộc hàng lớn nhất Nhật Bản. Kế hoạch là đưa vào vận hành thực tế nền tảng tính toán được cấu thành từ số lượng lớn chip xử lý hình ảnh GPU vào năm 2028.

Bên trong cơ sở này sẽ đặt nền tảng tính toán có thể sử dụng tương đương 100.000 bộ chip AI tiên tiến H200 của Nvidia. Chi phí xây dựng hạ tầng liên quan dự kiến lên tới 1 nghìn tỷ yên. Nếu dự án của NEDO được lựa chọn, nhà nước sẽ dẫn dắt việc xây dựng nền tảng, còn SoftBank sẽ tập trung vào vận hành cơ sở.

Trong lĩnh vực AI, đầu tư quy mô lớn vẫn tiếp diễn. Bốn tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ gồm Meta và Google dự kiến sẽ đầu tư tổng cộng hơn 100 nghìn tỷ yên trong năm 2026 cho việc xây dựng trung tâm dữ liệu và các hạ tầng nền tảng để vận hành AI. SoftBank cũng đang lên kế hoạch đầu tư lớn ở cấp tập đoàn, nhưng vẫn có giới hạn nếu đơn độc đối đầu với các đại gia công nghệ Mỹ. Công ty muốn liên kết với ngành chế tạo trong nước để tận dụng thế mạnh của các doanh nghiệp Nhật Bản.

Đảng Dân chủ Tự do cũng đã nêu trong đề xuất gửi tới chính sách AI của chính phủ rằng, thay vì theo đuổi 'thuần nội địa' trên mọi lĩnh vực, Nhật Bản nên tập trung vào AI chuyên biệt theo từng lĩnh vực, hữu ích cho hiện trường sản xuất và các ngành khác. Người ta cho rằng 60% dữ liệu lưu thông trên thế giới nằm trong tay doanh nghiệp, và nếu kết hợp những dữ liệu này với tri thức ngầm tại hiện trường, việc ứng dụng AI trong các lĩnh vực cao cấp như điều khiển tự động nhà máy có thể sẽ tiến triển. Để hiện thực hóa điều này, cần xây dựng hạ tầng cho phép an toàn đưa các thông tin đặc thù của doanh nghiệp, chẳng hạn tình trạng vận hành của máy công cụ, vào quá trình huấn luyện AI.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.