Trump nói không vội thỏa thuận với Iran, không nhượng bộ về vấn đề hạt nhân

2026-05-24

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24/6 đăng trên mạng xã hội rằng ông đã nói với đoàn đàm phán của phía Mỹ không nên vội đạt thỏa thuận trong các cuộc thương lượng về việc chấm dứt xung đột với Iran. Ông một lần nữa nhấn mạnh lập trường không cho phép Iran phát triển hay sở hữu vũ khí hạt nhân, qua đó cho thấy thái độ không nhượng bộ.

Giữ lập trường cứng rắn về vấn đề hạt nhân

Ông Trump viết rằng 'hai bên cần dành thời gian và tiến hành đúng cách. Không được có sai sót'. Về đối thoại với Iran, ông nói đã trở nên 'mang tính xây dựng' hơn, nhưng nhấn mạnh rằng 'họ phải hiểu rằng không thể phát triển hay sở hữu vũ khí hạt nhân'.

Trước đó vào ngày 23/6, ông vừa nói rằng phần lớn nội dung của thỏa thuận đã được đàm phán xong và 'sẽ sớm được công bố'. Tuy nhiên, xét tới khoảng cách vẫn còn rất lớn giữa Mỹ và Iran về vấn đề hạt nhân, ông được cho là đã chuyển sang thận trọng hơn với một thỏa thuận sớm.

Còn khoảng cách về eo biển Hormuz

Ông Trump cũng cho biết cho tới khi một thỏa thuận chính thức được ký kết, quân đội Mỹ sẽ tiếp tục các biện pháp phong tỏa đối với các tàu ra vào các cảng của Iran.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 24/6 đăng trên mạng xã hội rằng ông và ông Trump đã nhất trí rằng thỏa thuận cuối cùng với Iran phải mang nội dung loại bỏ mối đe dọa hạt nhân. Ông giải thích điều đó có nghĩa là giải thể các cơ sở làm giàu hạt nhân của Iran và đưa uranium làm giàu cao ra khỏi lãnh thổ Iran.

Kênh FOX News của Mỹ dẫn lời một quan chức chính phủ Mỹ cho biết nếu Iran nhượng bộ về vấn đề uranium làm giàu, Washington cũng sẵn sàng nhượng bộ lớn trong việc nới lỏng trừng phạt.

Trong khi đó, gần đây liên tiếp xuất hiện những phát biểu cho thấy thỏa thuận đang đến gần. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 24/6 tại một cuộc họp báo ở Ấn Độ nói rằng 'đã có tiến triển quan trọng. Có thể sớm sẽ có tin tốt'. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Baghaei cũng nói Tehran đang 'chốt các điều khoản cuối cùng' của một bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột với Mỹ.

Ngày 23/6, trang tin Mỹ Axios đưa tin đang được xem xét một phương án mở lại eo biển Hormuz và thiết lập giai đoạn ngừng bắn 60 ngày để tiếp tục đàm phán về vấn đề hạt nhân. Dường như hai bên đã nghiêng về hướng tạm gác lại vấn đề hạt nhân còn nhiều bất đồng để ưu tiên chấm dứt giao tranh.

Tuy vậy, trong khi cả hai phía đều nhấn mạnh 'tiến triển', những giải thích cụ thể về vấn đề hạt nhân hay eo biển Hormuz vẫn còn rất ít. Ngay cả khi đạt được đồng thuận khung về việc chấm dứt xung đột, nếu khoảng cách ở các điểm không thể nhượng bộ vẫn quá lớn, nguy cơ thỏa thuận trở nên hình thức vẫn còn.

Những mồi lửa còn lại quanh hạt nhân và eo biển

Về vấn đề hạt nhân, kể từ khi xung đột bắt đầu vào tháng 2, ông Trump liên tục nhắc lại rằng 'Iran sẽ không bao giờ có được vũ khí hạt nhân'. Để đạt mục tiêu đó, ông từng thúc đẩy phương án đưa lượng uranium làm giàu cao còn lại ở Iran ra nước ngoài và thiết lập thời gian ngừng phát triển hạt nhân khoảng 20 năm.

Đáp lại, Iran đang tìm cách giữ lại công nghệ làm giàu uranium và muốn gác vấn đề này sang một bên. Trong nước Iran có thể vẫn tồn tại quan điểm phản đối việc Mỹ đưa uranium ra khỏi Iran. Reuters ngày 21/6 dẫn lời một quan chức cấp cao Iran cho biết Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei đã chỉ thị không đưa uranium làm giàu cao ra nước ngoài.

Quan điểm của hai bên cũng khác nhau về eo biển Hormuz. Trong bài đăng ngày 23/6, ông Trump khẳng định 'eo biển Hormuz sẽ được mở', nhưng ngay sau đó hãng Fars News, gần với Vệ binh Cách mạng Iran, đã phát đi thông tin rằng điều này 'không đúng sự thật'. Hãng này nói Iran sẽ tiếp tục kiểm soát eo biển ngay cả sau khi đạt thỏa thuận.

Đứng trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11, ông Trump có động cơ kết thúc xung đột sớm để kéo giảm giá dầu và thể hiện thành quả với người dân Mỹ. Tuy nhiên, khi chưa thấy lộ trình giải quyết rõ ràng cho các vấn đề hạt nhân và eo biển Hormuz, ông khó tránh chỉ trích rằng đây là một 'sự nhượng bộ dễ dãi', và tình trạng chưa thể quyết định ký kết thỏa thuận vẫn đang tiếp diễn.

Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé.